polěpšować

z Wikisłownika
Zur Navigation springen Zur Suche springen

polěpšować

polěpšować(hornjoserbšćina)[wobdźěłać]

werb[wobdźěłać]

wosoba singular dual plural
1. polěpšuju polěpšujemoj polěpšujemy
2. polěpšuješ polěpšujetej (-taj) polěpšujeće
3. polěpšuje polěpšujetej polěpšuja (polěpšuju)
aspekt ip
transgresiw polěpšujo, polěpšujcy, polěpšowawši
prezensowy particip polěpšowacy
preteritowy particip polěpšowany
ł-forma polěpšował, polěpšowała, polěpšowało,
dual: polěpšowałoj, plural: polěpšowali (polěpšowałe)
werbalny substantiw polěpšowanje


preteritum
wosoba singular dual plural
1. polěpšowach polěpšowachmoj polěpšowachmy
2. polěpšowaše polěpšowaštej polěpšowašće
3. polěpšowaše polěpšowaštej polěpšowachu
imperatiw
wosoba singular dual plural
1. polěpšujmoj polěpšujmy
2. polěpšuj polěpšujtej (-taj) polěpšujće
3. polěpšuj, njech polěpšuje polěpšujtej (-taj) njech polěpšuja (polěpšuju)

Ortografija

Dźělenje słowow: po-lěp-šo-wać

Wurjekowanje

IPA: pɔlʲɪpʃou̯aʧ

Semantika

Woznamy:

[1] 'Kedźbu! Tute hesło je zarodk. Wone bu awtomatisce z tekstoweho korpusa generowane a njebu hišće kontrolowane. Tež ortografija móže być zestarjena.

Dalše wujasnjenja:

Imperfektiwne polěpšowaše je 3x dokładźene, polěpšowa (móže tež něšto druhe być) 0x.

Synonymy:

[1] polěpšić; polěpšeć; zlěpšić; zlěpšeć; zlěpšować; natwarjeć; spolěpšeć

Přikłady:

[1] Do wojerskeje suknje zdrasćene sobustawy so wšitcy ćili a strowi z wuwzaćom jenoho, kotryž přez njezbožowne kopnjenjo konja so w Landawje w bayerskej Pfalcy na wšě wosm njedźel hižo lěkuje a so polěpšuje. (Katolski Posoł 1915)
Nětk dyrbimy pak swět wzać, kajkiž je, dyrbimy so po křesćijanskej poručnosći znjesć a swoje njepočinki a słabosće z lubosću polěpšować a před swěta kničomnym, njerozumnym wašnjom so na wšě móžne wašnje na kedźbu brać. (Zejler)
Knižka ,,Mjenje zmylkow je jenož mały 'pisomny doku- ment jeho plěća a porjeńšowanja serbšćiny; te ertne pokiwy pyskej a pjeru a te dźensa hižo jako Nawkowe njespóznajomne polěpšowanja a korigowanja serbšćiny w knihach a periodikach njehodźa so rozpisać, ani zličić. (Rozhlad 1998)
Casy su se polěpšowali: studijny raźc Karlo Nowak njejo južo pokazany był na ryjnego wuchacka z Gołynka (Rozhlad 1998)
Awstriska ma dotal za nju hižo na 400 milijonow krónow płaćić a hišće njeje wjele wuhladow, zo budźe wojakow w bližšim času rozpušćić móc, dokelž so poćahi k Ruskej njepolěpšuja. (Katolski Posoł 1913)
Jendźelske dźiwje wojowarki za žónske wólbne prawa so njepolěpšuja. (Katolski Posoł 1913)
Nětko so poćahi mjez woběmaj statomaj zasy něšto polěpšuja. (Katolski Posoł 1913)
Na polu je stajnje zwjercha najlěpša pjeršć, spody je wona morwa tu płuh na zwjerch ćisnje a jow so słónco a dešćik, sněh a zmjerzk a powětr do njeje dadźa a ju polěpšuja. (Šěca)
Dokulaž běšo słyšała, až se luźe po wěstych casach polěpšuju a swóje grěchy huznaju, ksěše wóna tež tak cynis, a źěšo do bližšeje wsy, źož farar swójo gumno psechójźowašo. (Nedo)
Reformacija z jeje pomi- nanim za maminorěcnosću posrěd- njenja božego słowa a polěpšowanje knigłysišća stej mimoměrnje pospě- šujucej faktora wuwisa rěcow w tegdejšem casu. (Rozhlad 1994)
Jano wěrno- sćiwe wopisowanje eksistujucych poměrow - zawěsće w ramikach danych možnosćow - možo bys wuchadnišćo za polěpšowanje rowno tos tych poměrow. (Rozhlad 1994)
Su ale teke 'myslone za kuždego zajmca, kenž co se zeznas z dolnoserbšćinu abo se we njej polěpšowas. (Rozhlad 1992)
Awtorow knihi zajimuja w prěnim rjedźe k r i t i s k e zynki w tajkej recensiji, zamóža dźě wone polěpšować přichodne jich dźěło. (Rozhlad 1992)
Zo hodźi so kóždy z mjenowanych printmedijow polěpšować je bjez dwěla, k čemuž měli pohnuwać přirady a towaršnicy. (Rozhlad 1996)
Čuwy so polěpšuja. (Brankačk)
Snano tola skoro so něšto polěpšuje. (Brankačk)
Z tym dźens dosć \x96 a polěpšuj so hnydom. (Brankačk)
Dopokazane je, zo polěpšuje wužiwanje druheje rěče wužiwanje maćeršćiny. (Rozhlad 2000)
Poćahi mjez Němskej a Jendźelskej so z cyła w poslednim času dale bóle polěpšuja. (Katolski Posoł 1911)
Prodrustwownicy su započeli swoje žiwjenje polěpšowač, su započeli wjes přeměnjeć a sporjedźeć, woni su załožili srjedźišćo a twjerdźiznu noweho, lěpšeho žiwjenja, wjazadło noweho, doprědkarskeho wjesnjanstwa socialistiske sydlišćo na Lěšćinach. (Njechorński)
Schaefer je so na spočatku tohole tydźenja z Drježdźan na někotre njedźele dopola běłoho Jelenja přesydlił, zo by tam čisty lěsny powětr srěbał a so na swětłych pruhach Božoho słónčka wokřewjał a tak joho strowota so přecy dale polěpšowała. (Katolski Posoł 1914)


Přełožki[wobdźěłać]