akcentować

z Wikisłownika
Dźi do: Nawigacija, Pytać

akcentować

akcentować(hornjoserbšćina)[wobdźěłać]

werb[wobdźěłać]

wosoba singular dual plural
1. akcentuju akcentujemoj akcentujemy
2. akcentuješ akcentujetej (-taj) akcentujeće
3. akcentuje akcentujetej akcentuja (akcentuju)
aspekt ip
transgresiw akcentujo, akcentujcy, akcentowawši
prezensowy particip akcentowacy
preteritowy particip akcentowany
ł-forma akcentował, akcentowała, akcentowało,
dual: akcentowałoj, plural: akcentowali (akcentowałe)
werbalny substantiw akcentowanje


preteritum
wosoba singular dual plural
1. akcentowach akcentowachmoj akcentowachmy
2. akcentowaše akcentowaštej akcentowašće
3. akcentowaše akcentowaštej akcentowachu
imperatiw
wosoba singular dual plural
1. akcentujmoj akcentujmy
2. akcentuj akcentujtej (-taj) akcentujće
3. akcentuj, njech akcentuje akcentujtej (-taj) njech akcentuja (akcentuju)

Ortografija

Dźělenje słowow: ak-cen-to-wać

Wurjekowanje

IPA: akʦentou̯aʧ

Semantika

Woznamy:

[1] 'Kedźbu! Tute hesło je zarodk. Wone bu awtomatisce z tekstoweho korpusa generowane a njebu hišće kontrolowane. Tež ortografija móže być zestarjena.

Dalše wujasnjenja:

Imperfektiwne akcentowaše je 3x dokładźene, akcentowa (móže tež něšto druhe być) 0x.

Synonymy:

[1] hrać; wuzběhnyć

Přikłady:

[1] Duo, rjekny Pafka, při čimž wokalej a jeju njezwučenu kombinaciju ironisce akcentowaše. (Koch)
Pod tutym hladanjom bych so rady z wami chcył wo temje nadpisma >>wadźić<<, to rěka, wotewrjenje diskutować wo prašenjach, kiž su tohodla zdźěla prowokantnje sformulowane, zo móhło so z akcentowanjom a wobswětlenjom ekstremow něšto srjedźne namakać, štož drje tež njeje poslednja wěrnosć, ale runja ekstremej dźěl cyłka. (Rozhlad 1993)
Stajnje mjez banalnosću a genialnosću lawěrujo, inspirowany wot psychoanalyzy Freuda a eksistencializma Sartreho, namołwješe spisowaćel swojich krajanow, zo bychu so přiznali k swojemu >>pólskemu horbej<<, so pasli kulturneho dohonjowanja za zapadom, za Europu<<, zo njebychu so znajmjenša na cuzych mustrach a měritkach orientowali, ale swójske kajkosće akcentowali. (Rozhlad 1993)
Zo bychmy tuž kulturnej uniformowanosći wućeknyli, dyrbimy akcentować wosebitosće. (Rozhlad 1993)
Na jednej z prěnich zhromadnych posedźenjow praji jedna němska kolegowka jara raznje a njelubje, zo sej nihdy nanihdy njemóže předstajić, kak móhli Serbja klasisku hru prawje wurjekujo a akcentujo němsce zahrać. (Rozhlad 1993)
Najskerje Koch wědomje njemjenuje čas nastaća, zo by wěstu nadčasnosć myslow akcentował. (Rozhlad 1992)
Take akcentowanje rěcywědy wujasnijo se z powšyknje znatego akutnego wobgrozenja dolnoserbšćiny ako žyweje rěcy. (Rozhlad 1992)
Dźensa akcentuje so zapřijeće domizna wo wjele bóle diferencowanje, šěršo a hlubšo. (Rozhlad 1992)
Zo so z Hornjeje Łužicy tež wo aktualnych podawkach rozprawja - z Delnjeje Łužicy je to wězo samozrozumliwe - a so při tym delnjoserbske aspekty akcentuja, je w porjadku. (Rozhlad 1992)
Slěbroběły intendant stany, rěčeše derje akcentowanje, dostojnje a ze žortom, wo pokroku a zo chcedźa na tutym puću dale doprědka kročić, wón zběhny swoju škleńcu Feliksej napřećo. (Brězan)
Wón rěčeše a rěčeše, spěšnje, chwatnje, nimale nužlujo, a potom zaso so kopolejo, pomału, jednotliwe słowa wótrje akcentujo: Wón chcył klasowemu njepřećelej z ruku na gyrgawu, woni sčinichu Mětka k zapósłancej. (Brězan)
, štož tam přitomni zasłyšachu, njebě žane šnódrowanje kaž z dudlawy, ale derje akcentowane, ze začućom překisane přednošowanje. (A. Nawka)
Za błyšćate parlički pak, kotrež nastanu z akcentowanym wodychom, njeběše dosć městna, tak zo so wjele substancy zhubi. (Rozhlad 1996)
Tole njeje wšak prěnje znjewužiwanje NOWEGO "CASNIKA za tajke wotpohlady 'Mjenowany přinošk je pak po lózyskosći dotal wjeršk pospytow tych někotrych, kotřiž se hrajkaja z přichodom serbstwa Njesměmy podhódnoćić strach za nastaće narodnych zwadow Rozeběrać dyrbimy korjenje a přičiny so jewjacych škaranjow a wobwinjowanjow, chcemy-l dónc k prawemu a trěbnemu konkretizowanju a akcentowanju naprawow za realizowanje nic njewažneho, dale jara aktualneho a w ,,Programje "Domowiny takle formulowaneho 'nadawka: ,,Domowina spěchuje hajenje a skrućenje zhromadnosće Serbow Hornjeje, Srjedźneje Delnjeje Łužicy jako etniskeho cyłka". (Rozhlad 1996)
W njej so awtor hišće njerozsudźi, nadrobniše wosobinske posudki přednjesć, ale so hłownje na akcentowanje organiskeje přisłušnosće Łužiskich Serbow k słowjanskemu myslenskemu swětej wobmjezuje. (Rozhlad 1996)
Wokřewja a akcentuje z wuběrnej melodiku hłosa, je doma w naiwnosći sprawneje duše - sym zahorjeny! (Rozhlad 1996)
Basniski sujet ze žiwjenja a z historiskeje, haj samo z wumysleneje mytiskeje zańdźenosće zwoleny, akcentuje při tym w prěnim rjedźe etiske zasady basniskeje metody w zmysle apela k aktiwizowanju mocow za narodne žiwjenje w přitomnosći a za přichod. (Zejler)
Pisajće wěcki z ruskeho žiwjenja, ale prošu znateje winy dla, nic přez měru akcentować słowjanskosć (Ćišinski)
Wšitcy wobdźělnicy wuprajichu so za to, přewjesć tež w přichodźe tajke zetkanja, při čimž měli so sylnišo akcentować srjedźoeuropske dudowe tradicije (łužiske, zapadopólske, južno-a zapadočěske, morawske kaž tež južnoněmske), wotkrywajo \x95 a wuzběhujo z tym jich wosebitosće w přirunanju ze zapadoeuropskimi tradicijemi. (Rozhlad 1991)
Na přeswědčiwe wašnje zamó dopokazać, zo prócowanja domizniskeho wuměłstwa běchu po wobsahu a formje na sylne akcentowanje narodnych idealow wusměrjene. (Rozhlad 1991)
St\ wosebitosć spisowaćeloweho tworjenja w zwisku z našim narodnym połoženjom akcentować wotmyslił. (Rozhlad 1991)


Přełožki[wobdźěłać]