wurěkować

z Wikisłownika
Zur Navigation springen Zur Suche springen

wurěkować

wurěkować (hornjoserbšćina)[wobdźěłać]

werb[wobdźěłać]

wosoba singular dual plural
1. wurěkuju wurěkujemoj wurěkujemy
2. wurěkuješ wurěkujetej (-taj) wurěkujeće
3. wurěkuje wurěkujetej wurěkuja (wurěkuju)
aspekt ip
transgresiw wurěkujo, wurěkujcy, wurěkowawši
prezensowy particip wurěkowacy
preteritowy particip wurěkowany
ł-forma wurěkował, wurěkowała, wurěkowało,
dual: wurěkowałoj, plural: wurěkowali (wurěkowałe)
werbalny substantiw wurěkowanje


preteritum
wosoba singular dual plural
1. wurěkowach wurěkowachmoj wurěkowachmy
2. wurěkowaše wurěkowaštej wurěkowašće
3. wurěkowaše wurěkowaštej wurěkowachu
imperatiw
wosoba singular dual plural
1. wurěkujmoj wurěkujmy
2. wurěkuj wurěkujtej (-taj) wurěkujće
3. wurěkuj, njech wurěkuje wurěkujtej (-taj) njech wurěkuja (wurěkuju)

Ortografija

Dźělenje słowow: wu·rě·ko·wać

Wurjekowanje

IPA: ['u̯uʀʲɪkou̯ač]

Semantika

Woznamy:

[1] Kedźbu! Tute hesło je zarodk. Wone bu awtomatisce z tekstoweho korpusa generowane a njebu hišće kontrolowane. Tež ortografija móže być zestarjena.

Dalše wujasnjenja:

Kedźbu! Tute je zestarjene piasanje. Pisanje po nowym prawopisu je wurjekować.

Imperfektiwne wurěkowaše je 1x dokładźene, wurěkowa (móže tež něšto druhe być) 0x.

Přikłady:

[1] To njemóžu ja wurěkować. (Jurij Koch)
Někotři hosćo-lajcy mějachu deficity přez njedosahacy hłós abo njejasne wurěkowanje. (Rozhlad, 1993) [1]
W starych zapiskach nańdźeš je po němskim wurěkowanju a prawopisu napisane. (Rozhlad, 1993) [1]
Wopačne wurěkowanje abo wopačne pisanje někajkeho wuraza njeje dźě witane, hačrunjež njesłuša wone k tym za wuwiće rěče najhóršim přestupjenjam. (Rozhlad, 1993) [1]
Recitować dyrbjach je mištrej stejo z dobrym wurěkowanjom a z wot powědnej mimiku a gestiku. (Rozhlad, 1993) [1]
Tak za mnje wosebje překwapjace, zo měješe runje tón, wot kotrehož to najmjenje wočakowach, mjenujcy Gerald Schö z Choćebuza, najrjeńše serbske wurěkowanje, wosebje při prěnim spěwje. (Rozhlad, 1992) [2]
Je nałožował we wobchadźe z tutymi ludźimi jednoru, prostu, wjesnemu burskemu ludej přiměrjenu a zrozumliwu rěč, kotraž njewotbłyšćowaše so jenož we wólbje słowow, ale tež w typiskim wurěkowanju tuteje wsy. (Rozhlad, 1992) [2]
Spěšnje tež wšitcy šulerjo, serbsce a němsce, serbski alfabet tak nawuknychu, zo móžeše kóždy krótke teksty spěwčkow, wuličenkow a hrónčkow čitać a bórze tež bjez akcenta wurěkować. (Rozhlad, 1992) [2]
Nowak je rodźeny rěčnik; we wuběrku słowow, w intonaciji a wurěkowanju wobknježi wón bohatu, diferencowanu delnjoserbšćinu kaž dźensa lědma něchtón druhi. (Rozhlad, 1992) [2]
Tak dołho, kaž so jenož ertnje rozžohnowachmoj, njemějachmoj z tutym słowom žane starosće - wurěkować wšak je hišće móžachmoj. (Rozhlad, 1992) [2]
Na spočatku wužiwachmoj za to tři wšelake warianty: wšelake wšak běchu wone jenož w pisanju - tschü čys, čěs -, wurěkować mějachu dźě so wšitke na samsne wašnje. (Rozhlad, 1992) [2]
Wo tutym pismiku praji Fryco, zo móže so wurěkować po domjacym dialekće pak jako w abo jako 1 (som bywa abo som byla). (Rozhlad, 1999) [3]
A to je tež pismik u z małym nadpisanym e u), kiž steji za wokal, kotryž so w dialektach wurěkuje po labialach pak jako u abo jako y kaž w słowach bys abo bus, pytas abo putas, myslis abo muslis a podobne. (Rozhlad, 1999) [3]
Njejsym so tež hižo tak wo swoje wurěkowanje a niwow wobknježenja serbšćiny bojała. (Rozhlad, 1998) [4]
Za mnje je nětko stał nadawk, z toho sčinić jednotnu ortografiju, kiž wotbłyšćuje na jednym boku aktualne wurěkowanje, aktualne zwukowe struktury Slepjanskeje narěče, ale kpak so tež přejara njewotchila wot tradicije, wot hižo wozjewjenych tekstow a wosebje, wot ortografije wobeju spisowneju rěčow. (Rozhlad, 1996) [5]
Nimo toho sym na kóncu knihi, hladajo na mjenowane prašenje, přidał krótke wopisanje najwažnišich wosebitosćow wurěkowanja a pisanja w Slepjanskej narěči a nadźijam so, zo budźe to tež pomoc a nastork, na př. (Rozhlad, 1996) [5]
H\ (Praha) předstaji někotre wunoški eksperimentalno-fonetiskich přepytowanjow konsonantizma hornjoserbskeje spisowneje rěče, kiž je přewjedła na wurěkowanju serbskich dźiwadźelnikow, wosebje nastupajo korelaciju spěwnosćnjespěwnosć a mjechkosćtwjerdosć. (Rozhlad, 1991) [6]
Dotal su wušli dwaj zwjazkaj fonetiskeho (dźensniše wurěkowanje praslowjanskich wokalow ě, \xa7 a 9) a zwjazk leksikaliskeho rjada (terminologija zwěrinstwa). (Rozhlad, 1991) [6]
Smědźach holi, za kotruž njeje w němčinje scyła tajkeho poćahow połneho słowa, nětko tež >>hola<< rěkać, smědźach jo preciznje a nutrnje rozumjejo wurěkować, tuto mjeno >>Struga<<, a ženje wjac hrubje a hłucho >>Štruga<<. (Čitanka 10. lětnika 1990)
Z přijomnej překwapjenku Majka Kowarjec (Marjana) jako hósć kotruž připosłucharjo chwalachu, nic jenož jasneho wurěkowanja dla. (Rozhlad, 1995) [7]
Eveline Gü swój nadawk zmištrowa z wuběrnym čěskim wurěkowanjom, hačrunjež Čechowka njeje. (Rozhlad, 1995) [7]


Přełožki[wobdźěłać]

Hlej přełožki za wurjekować

Referency a dalše informacije

Noty[wobdźěłać]

  1. 1,0 1,1 1,2 1,3 Rozhlad, Serbski kulturny časopis, 1993.
  2. 2,0 2,1 2,2 2,3 2,4 2,5 Rozhlad, Serbski kulturny časopis, 1992.
  3. 3,0 3,1 Rozhlad, Serbski kulturny časopis, 1999.
  4. Rozhlad, Serbski kulturny časopis, 1998.
  5. 5,0 5,1 Rozhlad, Serbski kulturny časopis, 1996. Citowane po uni-leipzig.de: Wortschatz.de
  6. 6,0 6,1 Rozhlad, Serbski kulturny časopis, 1991.
  7. 7,0 7,1 Rozhlad, Serbski kulturny časopis, 1995.